Back to top

Artykuły

Po stu latach - Traktat pokojowy z Trianon, 4 czerwca 1920 roku. Strona tytułowa Pesti Napló dnia 5 czerwca 1920 r. Węgierski traktat pokojowy był przedostatnim elementem systemu pokojowego z okolic Paryża,  zamykającym pierwszą wojnę światową, który został podpisany 100 lat temu w pałacu Wielki Trianon, znajdującym się w ogrodzie pałacu wersalskiego. Dla jego zrozumienia i zinterpretowania musimy cofnąć się do końca wojny światowej. Na serię wydarzeń…

04.06.2020

Powtarzany jest do znudzenia komunał, że „co by było, gdyby ...” jest niehistorycznym założeniem. A z tym wcale tak nie jest. Badanie historycznych możliwości jest ważną częścią wyważonej pracy historyka. W związku z powojennym upadkiem czy traktatem z Trianon, też nie mamy do dyspozycji wszystkich danych, ale być może nie byłoby bezinteresowne zbadanie niektórych toposów węgierskiego publicznego dyskursu historycznego. Pokazać, co było w rzeczywistości czynnikiem decydującym, a co było…

03.06.2020

Express z Budapesztu – Czym żyły Węgry i Węgrzy w ubiegłym tygodniu 25–31 maja 2020 Temat ogólnospołeczny W przeglądzie prasy z poprzedniego tygodnia pojawiła się wiadomość o podwójnym zabójstwie na placu Deáka z 22 maja. Chociaż policjantom udało się zatrzymać sprawcę i jego wspólników, sprawa brutalnego zabójstwa dwóch młodych ludzi ewidentnie wciąż wzbudza silne emocje. Mimo że żadne z mainstreamowych mediów nie informowało o zdarzeniu, szybko rozpowszechniła się pogłoska…

03.06.2020

Wszyscy, którzy latem już będą mieli okazję przybyć do Budapesztu, spotkają najnowszą atrakcję stolicy Węgier – jest to niezwykłe Miejsce Pamięci Solidarności Narodowej (Nemzeti Össszetartozás Emlékhelye). Jakie znaczenie ma pomnik i jakie tajemnice w siebie kryje?  Miejsce Pamięci Solidarności Narodowej zostało odsłonięte na stulecie podpisania Traktatu Trianon, czyli 4 czerwca. Ta data  jest od 10 lat Dniem Solidarności Narodowej, świętem który symbolizuje, że każdy Węgier…

03.06.2020

W Polsce trwa kampania wyborcza i przygotowania do wyborów prezydenckich, pozostające jednak w cieniu trwającej wciąż epidemii koronawirusa. Z jednej strony Polacy przyzwyczajają się bowiem do „nowej normalności”, która reguluje nasze codzienne życie, z drugiej strony musimy liczyć się z zagrożeniem powrotu groźnego wirusa. Czy powinniśmy się bać epidemii? Na pierwszych stronach wielu gazet znajdują się teksty poświęcone epidemii koronawirusa i jej konsekwencjom…

03.06.2020

Wiadomości z ostatniej chwili

Teraz
02:52
Po stu latach - Traktat pokojowy z Trianon, 4 czerwca 1920 roku. Strona tytułowa Pesti Napló dnia 5 czerwca 1920 r. Węgierski traktat pokojowy był przedostatnim elementem systemu pokojowego z…
15:57
Powtarzany jest do znudzenia komunał, że „co by było, gdyby ...” jest niehistorycznym założeniem. A z tym wcale tak nie jest. Badanie historycznych możliwości jest ważną częścią wyważonej pracy…
14:08
Express z Budapesztu – Czym żyły Węgry i Węgrzy w ubiegłym tygodniu 25–31 maja 2020 Temat ogólnospołeczny W przeglądzie prasy z poprzedniego tygodnia pojawiła się wiadomość o podwójnym…
13:42
​ Wszyscy, którzy latem już będą mieli okazję przybyć do Budapesztu, spotkają najnowszą atrakcję stolicy Węgier – jest to niezwykłe Miejsce Pamięci Solidarności Narodowej (Nemzeti Össszetartozás…
11:50
​ W Polsce trwa kampania wyborcza i przygotowania do wyborów prezydenckich, pozostające jednak w cieniu trwającej wciąż epidemii koronawirusa. Z jednej strony Polacy przyzwyczajają się bowiem do „…
08:18
​ W Europie wielu jest ludzi myślących podobnie jak Viktor Orbán, tylko są rozproszeni. Dobrze by było, by taki mąż stanu jakim jest węgierski premier podjął dzieło budowy frakcji Schumana, wynika…
07:52
​ Grupa Wyszehradzka wykazuje dziś swoją skuteczność. Przykładem jest fundusz do walki z koronawirusem na etapie badań nad szczepionką. Kraje V4 zadeklarowały 3 mln euro na ten cel – mówi Szymon…
13:45
​ W tym tygodniu zwycięża zdjęcie autorstwa Karoliny.  Karolina jest studentką filologii węgierskiej na Uniwersytecie Jagiellońskim. Zdjęcie zostało wykonane w Budapeszcie 22 października, podczas…
10:39
Prof. David Engels: Nieustannie zdumiewa mnie, jak złe mniemanie mają o sobie Polacy   Gdy moim przyjaciołom z Europy Zachodniej opowiadam o najnowszych skandalach rządowych, które „wstrząsnęły…
09:04
  Z wielką przyjemnością informujemy, że w ostatnią sobotę, mimo pandemii koronawirusa, odbył się ślub naszej koleżanki z Instytutu, Aliny. Małżonkom z całego serca gratulujemy i życzymy…

Wacław Felczak (ur. 29 maja 1916 w Golbicach, zm. 23 października 1993 w Krakowie) – polski historyk, wybitny znawca tematyki węgierskiej  i środkowoeuropejskiej, żołnierz polskiego Państwa Podziemnego.

Studiował historię na Uniwersytecie Poznańskim,  gdzie zainteresował się historią stosunków polsko-węgierskich i utworzył studenckie Koło Przyjaciół Węgier. 

W czasie II wojny światowej  kierował ruchem kurierów pomiędzy Rządem RP na uchodźstwie, a Krajem okupowanym przez III Rzeszę i Związek Sowiecki.  Po 1945 kontynuował działalność kurierską, m.in. organizując - na prośbę wicepremiera Stanisława Mikołajczyka -  ucieczkę przywódców PSL z komunistycznej Polski.

Po długotrwałym okrutnym śledztwie w 1948 roku został skazany na dożywocie. Zwolniony z więzienia po ośmiu latach – w październiku 1956, rozpoczyna nowe życie – naukowca, wiążąc się zawodowo z Instytutem Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. 

Jako autor wielu pionierskich prac z zakresu historii Węgier, nieomal każdą zgodę władz na paszport i zagraniczny wyjazd wykorzystywał do odwiedzenia Węgier.  Pobyty te wykorzystywał do włączania się w różne działania, służące formowaniu demokratycznej opozycji na Węgrzech. 

Jesienią 1987 r. Wacław Felczak, jako profesor wizytujący, został zaproszony z wykładami do Eötvös Collegium w Budapeszcie. Wykłady wygłaszał też w znajdującym się po sąsiedzku Collegium Istvána Bibó, którym przysłuchiwali się liczni studenci prawa, jak m.in. Viktor OrbánLászló Kövér czy János Áder, którzy wkrótce założyli partię polityczną – Fidesz, a dzisiaj pełnią zaszczytne funkcje: premiera, przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego oraz prezydenta państwa. 

Po długiej chorobie Wacław Felczak zmarł 23 października 1993 roku. Został pochowany na cmentarzu na "Pęksowym Brzyzku" w Zakopanem

Wybrane publikacje:

  • Historia Węgier, Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1983
  • Historia Jugosławii (z Tadeuszem Wasilewskim), Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1985, ​ISBN 83-04-01638-9​.
  • Ugoda węgiersko-chorwacka w 1868 r.

"Wacław Felczak" - biografia dr Wojciecha Frazika

Emisariusz Wolnej Polski - recenzja książki Wojciecha Frazika