Back to top
Publikacja: 01.07.2018
Profesor Wacław Felczak 
Kultura

Wacław Felczak (ur. 29 maja 1916 w Golbicach, zm. 23 października 1993 w Krakowie) – polski historyk, wybitny znawca tematyki węgierskiej  i środkowoeuropejskiej, żołnierz polskiego Państwa Podziemnego.

Studiował historię na Uniwersytecie Poznańskim,  gdzie zainteresował się historią stosunków polsko-węgierskich i utworzył studenckie Koło Przyjaciół Węgier. 

W czasie II wojny światowej  kierował ruchem kurierów pomiędzy Rządem RP na uchodźstwie, a Krajem okupowanym przez III Rzeszę i Związek Sowiecki.  Po 1945 kontynuował działalność kurierską, m.in. organizując - na prośbę wicepremiera Stanisława Mikołajczyka -  ucieczkę przywódców PSL z komunistycznej Polski.

Po długotrwałym okrutnym śledztwie w 1948 roku został skazany na dożywocie. Zwolniony z więzienia po ośmiu latach – w październiku 1956, rozpoczyna nowe życie – naukowca, wiążąc się zawodowo z Instytutem Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. 

Jako autor wielu pionierskich prac z zakresu historii Węgier, nieomal każdą zgodę władz na paszport i zagraniczny wyjazd wykorzystywał do odwiedzenia Węgier.  Pobyty te wykorzystywał do włączania się w różne działania, służące formowaniu demokratycznej opozycji na Węgrzech. 

Jesienią 1987 r. Wacław Felczak, jako profesor wizytujący, został zaproszony z wykładami do Eötvös Collegium w Budapeszcie. Wykłady wygłaszał też w znajdującym się po sąsiedzku Collegium Istvána Bibó, którym przysłuchiwali się liczni studenci prawa, jak m.in. Viktor Orbán, László Kövér czy János Áder, którzy wkrótce założyli partię polityczną – Fidesz, a dzisiaj pełnią zaszczytne funkcje: premiera, przewodniczącego Zgromadzenia Narodowego oraz prezydenta państwa. 

Po długiej chorobie Wacław Felczak zmarł 23 października 1993 roku. Został pochowany na cmentarzu na "Pęksowym Brzyzku" w Zakopanem (zobacz zdjęcia).

Felczak1989.jpg

Prof. Wacław Felczak w 1989 r. (fotografia: zbiory profesora)

 

felczak_tablica.jpg

Tablica pamięci prof. Wacława Felczaka w Collegium Eötvösa w Budapeszcie

Wybrane publikacje:

  • Historia Węgier, Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1983
  • Historia Jugosławii (z Tadeuszem Wasilewskim), Wrocław, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1985, ​ISBN 83-04-01638-9​.
  • Ugoda węgiersko-chorwacka w 1868 r.