Back to top

W X w. przerazili Europę jako najeźdźcy, a już w XIII w. byli jej chrześcijańskim przedmurzem.

31.07.2021

Mongołowie zostali zjednoczeni drakońskimi metodami przez Czyngis Chana. Z doskonałych jeźdźców uczynił on karne wojska, dzięki czemu dokonał olbrzymich podbojów i w efekcie stworzy jedno z największych imperiów w dziejach świata. Piotr Boroń W 1223 roku zagrożenie mongolskie stało się już tak namacalne dla Europy, że książęta ruscy – choć od 1054 roku podzieleni w rozdrobnieniu dzielnicowym i skłóceni – sprzymierzyli się, by stawić opór azjatyckim najeźdźcom. Ponieśli jednak straszną klęskę…

25.07.2021

Od lat 30. XI wieku Słowacja była we władaniu królów węgierskich. Na początku XV wieku Zygmunt Luksemburski, cierpiący z powodu chronicznego braku pieniędzy, wziął pożyczkę od Jagiełły pod zastaw części Spiszu, a ponieważ długu nigdy nie zwrócono, terytorium zastawne pozostało przy nas prawie do pierwszego zaboru, by odegrać jeszcze piękną a symboliczną rolę w naszych niepodległych dziejach.

18.07.2021

XX wiek to pasmo tragedii zawsze dumnego i licznego niegdyś narodu węgierskiego. Gdy historyk zaczyna rozważania jakiegokolwiek zjawiska, to sięga coraz głębiej i dalej w historię. Tak jak nie zrozumie Polaków ktoś, kto nie zna wiktorii grunwaldzkiej, wiedeńskiej czy warszawskiej, ale i zaborów, Powstania Warszawskiego czy dylematów Niezłomnych, tak zainteresowany Węgrami musi uwzględnić, że było to kiedyś państwo najbogatszych królów Europy, hegemonów na Bałkanach i obrońców cywilizacji…

11.07.2021

Dzisiaj mija 80. rocznica wprowadzenia na Węgrzech ruchu prawostronnego. Węgierskie władze podjęły tę decyzję niemal jako ostatni kraj w kontynentalnej Europie. W większej części kraju ta zasada została wprowadzona 6 lipca 1941 roku o trzeciej w nocy, ale w Budapeszcie dopiero 9 listopada 1941 roku również o tej samej porze.

05.07.2021

Corocznie 30 czerwca Kościół katolicki czci wspomnienie św. Władysława węgierskiego. Wyniesiony na ołtarze przez papieża Celestyna III w 1192 roku, ma za atrybuty: insygnia królewskie, anioła, podającego mu włócznię, chorągiew, krzyż lub/oraz symbole turecki. Gall Anonim napisał, że król Polski Bolesław Szczodry „własnymi siłami wygnał z Węgier króla Salomona, a na stolicy osadził Władysława, równie rosłej postaci, jak pełnego pobożności. Ten Władysław od dzieciństwa chowany był w Polsce i pod…

30.06.2021

Węgrzy mówią na niego Istvan. Czyli jego patronem wydawać się może pierwszy męczennik i święty, którego Kościół katolicki czci 26 grudnia, jako tzw. drugi dzień świąt Bożego Narodzenia. A zatem w języku polskim ma dwa imiona. To równocześnie Szczepan i Stefan, bo oba pochodzą od tego samego świętego. To jednak czcze rozważania, bo Istvan Węgierski miał zawdzięczać swe imię papieżowi Stefanowi I (a dopiero ten – być może – Świętemu Szczepanowi) z połowy III wieku.

20.06.2021

Jeszcze w XVI wieku do jej grobu ciągnęły pielgrzymki. Wychowanka klarysek i ich dobrodziejka. Najbogatsza i najbardziej ekscentryczna niewiasta swoich czasów. Rządziła Polską samodzielnie przez ponad pięć lat i tytułowała się królową. Wynalazczyni kampanii wyborczej, promującej na tron jej wnuczkę. Należy się jej przynajmniej tyle tekstu w podręcznikach co każdemu władcy, a tak nie jest. Nie dbają o nią nawet feministki…

06.06.2021

101 lat temu, 4 czerwca 1920 roku o  godz. 16:32 w podparyskim Wersalu, w pałacu Grand Trianon podpisano traktat pokojowy, który doprowadził do rozpadu historycznych Węgier i okroił państwo Madziarów z dwóch trzecich jego terytorium. Powierzchnia kraju została pomniejszona z 395 tys. km kw. do 93 tys. km kw.

04.06.2021

Protoplasta polskiej linii Tabaszów przybył z Węgier z orszakiem św. Jadwigi królowej, a jego potomkowie, związawszy się z Polską na dobre i na złe, przeszli nasze wzloty i upadki, a rodzice Leopolda, urodzonego w 1893 r. byli już dość ubodzy. On uczył się na szewca na węgierskiej Słowacji, ale jako starosądeczanin – gdy w 1914 r.

30.05.2021

29 maja przypada rocznica urodzin patrona Instytutu Współpracy Polsko-Węgierskiej. – Profesor Wacław Felczak był historykiem o niezwykłej wrażliwości i wiedzy o Europie Środkowej. Dzięki temu mógł powiedzieć znacznie więcej niż wielu innych badaczy z jego okresu w Polsce, na Węgrzech czy w innych krajach.

29.05.2021

Przez większość naszych dziejów Polska i Węgry graniczyły ze sobą. Niezależnie od polityki rządzących, którzy na ogół współdziałali, ale miewali też rozbieżne interesy, oba narody po prostu się lubiły. Przejawiało się to na przykład w łatwości migracji, gdyż osiedlenie się po drugiej stronie granicy nie oznaczało konfliktu sumienia.

22.05.2021